“Aalst, stad van mijn dromen, stad van Dirk Martens en Boon,” zo zingen ze op de derde dag van het carnaval. Aalst: stad ook van Daens, vurige stad - geweest. Stad waar ik geboren en getogen ben. Nu bedreigde stad. Stad op de tweesprong, net als Antwerpen. Het Vlaams Belang zou er zijn vijf zetels in de gemeenteraad kunnen verdubbelen. En dan?

Brengt interne crisis binnen VLD het VB aan de macht in 2006?

Voor ik terug naar Aalst trok, had ik een nare droom. Willy Van Mossevelde (VLD), schepen voor het leven en carnavalist tot in de kist, werd burgemeester van de stad in een coalitie tussen de rechtervleugel van de VLD en het Vlaams Belang. Een nachtmerrie!

Een droom, een gerucht of een reëel scenario? We gingen het uitzoeken.

De VLD is in Aalst momenteel verdeeld in drie kampen. Een eerste pro burgemeester Anny De Maght, moeder van Aalst, een tweede groep contra ‘ons Anny’ en een derde zou al het geruzie op gemeentelijke en nationaal vlak beu zijn. Coalitiepartner SP.A droomt van een progressief front met Groen! en Spirit, maar het water schijnt er nog veel te diep. N-VA en CD&V kijken rustig de kat uit de boom. Er is er maar één die verlangt naar de verkiezingen: het VB. Zij hebben de wind in de zeilen, slaan de grote populaire trom, pikken schaamteloos het symbool Daens in, maar hebben op sociaal vlak in Aalst nog niet ene moer uitgevoerd. Aan carnaval des te meer!

VB-VLD-soep

Aalst is altijd een carnavalstad geweest, ook op politiek vlak. Toen de VLD-SP.A coalitie onder leiding van burgemeester Anny De Maght in 2000 aan de macht kwam, beschikte de VLD over 14 zetels, de SP.A over 9. De CVP had er ook 9, VU-ID en Agalev elk 2. Het Vlaams Blok kreeg er 5.

Vandaag ziet de raadszaal van het gemeentehuis er lichtjes anders uit. De VLD kreeg er 4 zetels bij, ten koste van de CVP. Luc Willems had al zijn Nieuwe Democratische Partij opgericht, maar verkoos aan te sluiten bij de VLD. André-Emiel Bogaert verliet VU-ID en werd onafhankelijke, Spirit lag hem niet. Ook Groen! moest één van de twee leden afstaan aan de SP.A. Zeg nu zelf, voor de man in de straat werd het een hele klus om de zaken op het gemeentehuis bij te houden…

Met 18 zetels zit de VLD erg comfortabel. Maar omdat die partij erg verdeeld is, kan zij er net de oorzaak van zijn dat Aalst wordt ingepakt door het VB met Steve Herman (ex-VLD) en Karim Van Overmeire als boegbeelden.

Het Aalsterse VB en de VLD hebben meer gemeen dat men zou denken: alvast één gemeenschappelijke punt is de onderlinge uitwisseling van leden. Steve Herman, ex-VLD jongere, liep met een twintigtal andere jongeren in 1998 vlotjes over naar het VB, waarvan hij thans lokaal voorzitter is.

Willy Van Mossevelde (VLD-schepen) en Serge Grysolle (VLD-gemeenteraadslid) zouden hun  minst bruin verleden. Serge Grysolle was betrokken bij de oprichting van de Vlaamse Volkspartij (VVP) van Lode Claes en bleef daar ook actief,  toen de VVP fusioneerde met de VNP (Vlaams Nationale Partij) van Karel Dillen om samen het Vlaams Blok te vormen. Willy Van Mossevelde werd eerst al zeer vroeg verkozen binnen de Volksunie. Ook hij zetelde later in de partijraad van de VVP en was in 1978 nog lijsttrekker van het Vlaams Blok voor de parlementsverkiezingen in het arrondissement Aalst. Later verhuisde hij naar de VLD.

In Aalst is Willy Van Mossevelde een zeer populaire figuur. Hij is actief carnavalist. Zijn groep Lotjonslos is een klasse carnavalsgroep die gedragen wordt door meer dan bemiddelde leden. Elk jaar opnieuw, en dit al dertig jaar lang, slagen zij erin binnen de eerste prijzen te vallen. Jaarlijks schenkt hij ook de 'Prijs Willy Van Mossevelde' voor de best geïnspireerde carnavalsgroep. Willy Van Mossevelde is ook een van de promotors van Belfort Rock en andere festivalactiviteiten waaronder Bee-bap-a-Lula. Momenteel is hij als schepen verantwoordelijk voor Sport, Jeugd- en Gezinszorg en Vrije Tijd.

Verkiezingen

Blokwatch trok naar Aalst en sprak er met de man in de straat, maar ook met de jeugd bij monde van Sam Van de Putte (Animo) en partijmensen als Lucette Callebaut en Michel Markey (SP.A) en oppositielid Els Keytsman (Groen!). Hoe zien zij de toekomst, nu volgens voorspellingen het VB acht à negen zetels zou halen en VLD en SP.A in de verliezende hoek zitten?

Sam Van de Putte: “De huidige bestuursmeerderheid ligt zeer moeilijk. 2006 is wel heel onvoorspelbaar, vooral nu de VLD zo versnipperd is. De SP.A zal zeker nooit samenwerken met het VB uit puur humanistisch standpunt. Helaas, in bepaalde partijen denkt men daar zeker anders over. Of de huidige coalitie nog zal doorgaan, hangt vooral van de kiezer af. De jeugd staat alleszins niet achter het VB. Het VB wil de jongeren meer en meer beknotten. Alleen de VLD-jeugd hebben het in hun hoofd gehaald om eventueel een enquête te houden in Aalst om het cordon sanitaire op te heffen. Er is daar stevig op gereageerd. Animo, Prego en Jong Groen! vonden het niet kunnen dat de VLD-jongeren over dit heikele punt geen gesprek hadden met de andere jongerengroepen. Nu hapte het VB juichend toe. Bij de niet-geëngageerde jongeren is er helaas wel de neiging om het cordon te doorbreken.”

Lucette Callebaut (SP.A) noemt de cijfers van de verkiezingen van 2004 ronduit beangstigend: met 27% werd het VB ook in het kanton Aalst de grootste partij. Al is ze er vast van overtuigd dat een échte liberaal, in de meest letterlijke zin van het woord, niet kan samenwerken met het VB. Zelf acht ze het scenario Van Mossevelde en Grysolle (VLD) samen met het VB best mogelijk.

Els Keytsman (Groen!) benadrukt dat gemeenteraadsverkiezingen niet zomaar met de Vlaamse verkiezingen kunnen vergeleken worden. Volgens haar berekeningen zou het VB van 5 naar 7 of 9 zetels groeien in de Aalsterse gemeenteraad (zelf gokt het VB op 10 zetels). Keytsman is kritisch voor het stadsbestuur: “Aan armoedebestrijding en andere dringende sociale dossiers werd weinig of niets gedaan, zodat men dikwijls de voedingsbodem voor het VB laat liggen en de verzuring in de hand werkte.”

Het scenario met Willy Van Mossevelde in de hoofdrol van de komende gemeenteraadsverkiezingen is ook bij Groen! een onderwerp van gesprek. Hoewel zij er persoonlijk van overtuigd is dat Anny De Maght (VLD, burgemeester) nooit met het VB in zee zal gaan. Volgens Keytsman is zeer goed te merken aan bepaalde schepenen hoe ze vlotjes omgaan met de leden van het VB. Al stellen sommigen zich wel de vraag wat er overgebleven is van de kandidatuur van Luc Willems (ex-CD&V, nu VLD). Willems heeft zijn persoonlijke ambitie om burgemeester van Aalst te worden nooit onder stoelen of banken gestoken. De vraag is: Welke partij kiest hij binnen de VLD?

Carnaval

Carnaval is een zeer gevoelig thema in Aalst. Het carnavalgebeuren is heilig voor alle Aalstenaars. Maar ook hier roert het VB zich. Met carnaval moet je tegen één en ander kunnen. Met alles en iedereen wordt de spot gedreven. Maar de jongste jaren is er duidelijk een evolutie. Er is een drempel weg. Vroeger kon je nog stellen dat je je nooit bekendmaakte als racist of VB-aanhanger.

Momenteel kan dit duidelijk wel. Groepen pronken maar al te graag met de koppen van VB’ers op hun praalwagens. De groep Lotjonslos (Aalsters voor Laat ons maar doen, laat ons maar gaan) van Willy Van Mossevelde (VLD-schepen) bracht in 2005 het thema ‘Oktoberfest’ waarbij alle mannen als vrouwen waren verkleed in Duitse uniformen. Duitse stap- en drinkliederen waren niet uit de lucht. Wie het in zijn hoofd haalde om te zeggen dat dit een ietsje te ver ging, werd uitgescholden voor onverdraagzame of op zijn minst voor iemand die niets van carnaval begreep.

Opmerking bij deze foto: De groep Lotjonslos wenst te benadrukken dat "niet noodzakelijk alle leden de politieke overuiging van voorzitter Willy Van Mossevelde delen".

Frank Vanhecke, Gerolf Annemans, Filip Dewinter zelfs Marie-Rose Morel en Jurgen Ceder waren graag geziene gasten bij de carnavalsgroepen. Want zo gaat dat in Aalst: politiekers die aandacht hebben voor het carnaval worden op handen gedragen. Daar kan Anny De Maght van meespreken.

Els Keytsman betreurt dat de jeugd de geschiedenis niet meer kent. “Mensen kunnen het gebeuren van vandaag niet meer vergelijken met wat in de jaren dertig gebeurde. Er is duidelijk een parallel en dat merkt de doorsnee man in de straat niet.” Ze stelt ook dat de socialistische familie, ook in Aalst, haar greep verloren is op de gewone man. “Gewone volks- en buurtcafés zijn verworden tot échte bruine cafés, maar dan in de negatieve zin. De rol van de volkshuizen en de socialistische wijkclubs is dermate verzwakt en zelfs verloren gegaan dat het socialisme niet meer zichtbaar is in de straten van de stad.” Pijnlijk vindt ze ook dat hoewel het VB veroordeeld werd wegens racisme, de partij nooit voor haar overheidsdotaties heeft moeten vrezen.

Het VB is al in de aanval gegaan met Daens. Een symbool dat ze zich op een schaamteloze manier hebben toegeëigend. De democratische partijen en bewegingen hebben uitermate scherp gereageerd tegen het VB. Zal men deze houding volhouden tot en met de gemeenteraadsverkiezingen in 2006?

Het cordon doorbroken

Reeds in 2001 werd het cordon sanitaire doorbroken toen er een VB’er werd aangeduid voor de ziekenhuisraad. Op de gemeenteraad van 27 maart 2001 was het weer raak. Bij de stemming over een aantal posten in de overlegcommissies kreeg Karim Van Overmeire in verscheidene kiesronden zelfs 8 spookstemmen.

Voor de gemeenteraad van 24 april 2001 riepen SP en Agalev op het cordon sanitaire opnieuw schriftelijk en ten persoonlijken titel te bevestigen. Alle fracties deden dat, behalve de VLD (op 2 leden na) en André Emiel Bogaert (toen ID, nu onafhankelijke). Toen er tijdens diezelfde raadszitting gestemd werd over een mandaat in de Raad van Toezicht van ILVA haalde Karim Van Overmeire opnieuw 12 stemmen: 7 waren dus niet van het VB (dat slechts 5 leden telt) afkomstig.

Op 23 maart 2005 kreeg Van Overmeire bij een stemming over het ‘Huis van het Nederlands’ 9 stemmen: vier van niet-VB’ers dus. “Men kan dit alleen maar betreuren;” stelt Lucette Callebaut (SP.A). Zij merkt op dat het VB nog geen enkele tussenkomst heeft gehouden over iets als armoedebestrijding of voor goedkope sociale woningen. “Het is overduidelijk dat het VB zijn dossiers binnen de gemeenteraad niet kent. Zij komen alleen tussen als het over integratieproblematiek handelt of een kleine overlast,” zegt Callebaut.

Volgens cijfers waarover Callebaut beschikt is Aalst de veiligste stad van Vlaanderen. Eind 2004 was er enige heibel omtrent de stationsbuurt. Pendelaars zouden er overlast ondervinden van rondhangende jongeren. De politie deelde daarop 500 enquêteformulieren uit onder de pendelaars en ook de omwonenden konden hun zegje doen. Wat was die overlast: het belemmeren van de doorgang naar de sporen, lawaai en storend gedrag. De algemene respons was miniem (slechts 14 van de 200 omwonenden werkten mee), waardoor het duidelijk werd dat de ganse problematiek de bewoners van de stationsbuurt niet echt raakte. Het projectteam ‘overlast’ van de lokale politie beloofde de situatie toch te blijven opvolgen.

Els Keytsman (Groen!) vindt de hele situatie maar niets en zonde van het verspilde geld. “Wat in de stationsbuurt gebeurt, is het rondhangen van groepjes leerlingen die moeten wachten op de trein. Het zou volstaan dat de stationschef even duidelijk maakt wat er kan en niet kan, dan zou men niet nodeloos de politie laten opdraven.”

2006

Het blijft momenteel nog koffiedik kijken naar 2006. Vast staat dat het Vlaams Belang stevig zal winnen. Volgens de enen 9 zetels, de anderen 7 zitjes, maar het VB houdt het bij een bescheiden (naar hun normen!) 10 zetels.

Waar de klappen zullen vallen blijft een open, bange vraag. Verliest de SP.A? Wat gebeurt er binnen de VLD? Komt Anny De Maght op met een eigen scheurlijst? Blijven NVA en CD&V even zwak? Allemaal vragen.
 
Het Belang is al in de aanval gegaan met Daens. Een symbool dat ze zich op een schaamteloze manier hebben toegeëigend. De democratische partijen en bewegingen hebben uitermate scherp gereageerd tegen het VB. Zal men deze houding volhouden tot en met de gemeenteraadsverkiezingen in 2006? Wij kunnen het alleen maar hopen.